Φυσικά Μονοπώλια

Μαρ 30, 2016 by

Φυσικά Μονοπώλια

 Στο προηγούμενο άρθρο μελετήσαμε τις δυνατότητες που μπορεί να αποκτήσει το ελληνικό δημόσιο με την εκμετάλλευση των ορυκτών. Σε αυτό το άρθρο θα μελετήσουμε τον δεύτερο κρίκο της παραγωγικής αλυσίδας, τα φυσικά μονοπώλια. Πριν ξεκινήσουμε όμως, είναι απαραίτητο να σημειωθεί οτι αυτού του είδους οι επιχειρήσεις έχουν σκοπό την εξηπηρέτηση της κοινωνίας και όχι το κέρδος.

 Κατάσταση φυσικού μονοπωλίου έχουμε όταν μια επιχείρηση μπορεί να διαθέσει το προϊόν της σε ολόκληρη την αγορά με μικρότερο κόστος απ’ ότι δύο ή περισσότερες επιχειρήσεις. Στη χώρα μας έχουμε τρείς επιχειρήσεις αυτού του είδους:

  • Η Δημόσια επιχείρηση Ηλεκτρισμού (Δ.Ε.Η.): Πρωταρχικό λόγο που η Δ.Ε.Η. είναι μονοπώλιο αποτελεί το γεγονός οτι μόνο ένα καλώδιο φέρνει το ρεύμα σε κάθε σπίτι. Μπορεί κανείς εύκολα να φανταστεί το χάος που θα προξενηθεί εάν προσπαθήσουν 4 εταιρίες να καλωδιώσουν μια πόλη. Από οικονομικής άποψης, οι επιχειρήσεις ηλεκτρισμού παγκοσμίως όπου μετατράπηκαν σε ιδιωτικά μονοπώλια, οχι μόνο δεν καταφέρνουν να αποφέρουν κέρδος, αλλά ελαχιστοποιήθηκε και το κοινωνικό όφελος, με χιλιάδες ανθρώπους να μένουν χωρις ρεύμα. Παράδειγμα αποτελούν οι επιχειρήσεις ηλεκτρισμού της πολιτείας της Καλιφόρνια όπου όχι μόνο αύξησαν τους λογαριασμούς, αλλά διέκοπταν και τις ηλεκτροδοτήσεις επικαλούμενοι συντήρηση δικτύου (που δεν έκαναν ποτέ) για να αυξάνονται τα έσοδα των εργολάβων που ασχολούνται με τη συντήρηση του δικτύου. Συνήθως όταν μια τέτοια επιχείρηση ιδιωτικοποιείται, τα έσοδα πηγαίνουν στον ιδιώτη αλλά η συντήρηση γίνεται απο το δημόσιο. Τα μαθηματικά (γράφημα ωφέλειας – κέρδους) επιβεβαιώνουν τα παραπάνω, αφού η βέλτιστη λύση στο πρόβλημα της ενέργειας είναι η κρατική μονοπώληση του ρεύματος με κυβερνητική παρέμβαση για την αποπληρωμή ζημιών που τυχόν θα δημιουργηθούν στην επιχείρηση. Το ρεύμα είναι κοινωνικό αγαθό και είναι αδιανόητο τον 21ο αιώνα να μένουν νοικοκυριά χωρίς ρεύμα στην προσπάθεια ενός ιδιώτη να μεγιστοποιήσει τα κέρδη του.

Το γενικό συμπέρασμα που προκύπτει για τη Δ.Ε.Η., είναι οτι εάν εκμεταλλευτεί την πράσινη ενέργεια που είναι ουσιαστικά δωρεάν, μπορεί όχι μόνο να παρουσιάσει σημαντικά κέρδη, οπότε και θα εξανεμιστεί κάθε σκέψη ιδιωτικοποίησής της, αλλά μπορεί και να δημιουργήσει έναν κοινωνικό χαρακτήρα χαμηλής τιμολόγησης, που ο κόσμος έχει τόση ανάγκη αυτά τα χρόνια.

  • Επιχείρηση Ύδρευσης – Αποχέτευσης: Όπως με το ρεύμα έτσι και με το νερό, ένας σωλήνας τροφοδοτεί με νερό το κάθε σπίτι. Οι άνθρωποι δεν μπορούν να ζήσουν χωρίς αυτόν τον σωλήνα και πιθανή απελευθέρωση του νερού θα έχει ως αποτέλεσμα μια ‘’διψασμένη’’ κοινωνία. Για όποιον πιστέψει οτι η έκφραση είναι υπερβολική, μπορεί εύκολα να αλλάξει γνώμη εαν δεί τις τιμές του νερού που επιβάλλουν λίγες πολυεθνικές στις κεντρικές ευρωπαϊκές πόλεις και την κατάσταση του δικτύου πριν και μετά την ιδιωτικοποίηση. Το νερό δεν είναι απλά αγαθό, είναι στοιχείο απαραίτητο για την επιβίωση του ανθρώπου και ο δημόσιος χαρακτήρας του είναι αδιάλλακτος ενώ κάθε προσπάθεια για το αντίθετο κοστίζει σε ζωές.
  • Σταθερές συγκοινωνίες: Τα τρένα αποτελούν το ταχύτερο και ακριβέστερο μέσο μεταφοράς, σε συνάρτηση με το κόστος και τις δυνατότητες μεταφοράς. Ιστορικά, αποτελούν την ραχοκοκαλιά της παραγωγικής ανάπτυξης με τρανό παράδειγμα τις Η.Π.Α. του 19ου αιώνα. Έτσι το σύνολο των προτερημάτων που παρουσιάζουν οι σιδηρόδρομοι, τους ανάγουν σε κοινωνικό αγαθό και όπως όλα τα κοινωνικά αγαθά, πρέπει η λειτουργία τους να είναι εγγυημένη από το κράτος σε μονοπωλιακές επιχειρήσεις. Δυστυχώς η ιδιωτικοποίηση των ΟΣΕ και τραινΟΣΕ είναι προγραμματισμένες εδώ και χρόνια, εάν όμως μελετήσει κανείς τις συνθήκες κατω απο τις οποίες έχουν κινηθεί οι διαδικασίες θα του δημιουργηθούν διάφορα ερωτήματα, όπως:

Γιατί οι ιδιώτες να εκμεταλλεύονται ένα δίκτυο στο οποίο δέν επένδυσαν ούτε μια δραχμή; Γιατί οι κυβερνήσεις φόρτωσαν με αχρείαστα δάνεια και περιττά έξοδα τον ΟΣΕ, με αποτέλεσμα να φαίνεται ζημιογόνος; Γιατί δε μιλάει κανείς για τις τρομακτικές διαφορές στις τιμολογήσεις μεταξύ ιδιωτών και δημοσίου; Και το κύριο ερώτημα, γιατί τα μέσα που τόσο πολύ προωθούν την απελευθέρωση δεν αναφέρουν ποτέ τα μεγάλα δυστυχήματα (αυτά για τα οποία αποδεδειγμένα φταίνε οι ιδιωτικοποιήσεις) στο Ηνωμένο Βασίλειο στις αρχές του αιώνα μας; Οι απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα δεν δίνονται σχεδόν απο κανέναν και φαίνεται να υπάρχει απώτερος σκοπός. Οι σιδηρόδρομοι μπορούν να αποτελέσουν τον μοχλό της ανάπτυξης της Ελλάδας μεταφέροντας με ταχύτητα εμπορεύματα και επιβάτες από την Αλεξανδρούπολη μέχρι την Καλαμάτα, ενώ μια express γραμμή μπορεί να μειώσει μεχρι και στο μισό τους χρόνους μεταφοράς σε σχέση με λεωφορεία και φορτηγά.

Γενικό συμπέρασμα: Η κυβέρνηση πρέπει να εντάξει στο Σύνταγμα της Ελλάδος άρθρα που να εγγυούνται τόσο τον κοινωνικό χαρακτήρα αυτών των επιχειρήσεων, όσο και τη συνεχή βελτίωση των υπηρεσιών τους. Πρέπει επιτέλους να σταματήσει η προπαγάνδα οτι το δημόσιο δεν λειτουργεί και πως με την ιδιωτικοποίηση όλα θα δουλέψουν ρολόι. Τα αγαθά της ελεύθερης και χωρίς ρύθμισης αγοράς κοστίζουν σε ζωές όχι σε χρήματα.

Υ.Γ.  Προς τους πολέμιους της ΕΣΣΔ: Το άρθρο 44 του Συντάγματος της Σοβιετικής Ένωσης εγγυόταν χαμηλές τιμές σε ρεύμα, νερό, στέγαση, θέρμανση. Είναι χαρακτηριστικό οτι οι Σοβιετικοί πολίτες πλήρωναν το 18% της κατανάλωσης ρεύματος, ενώ οι τιμές σε όλα τα παραπάνω αγαθά ήταν σταθερές απο το 1920 έως και την κατάρρευση το 1991. Επίσης με την επέλαση του ναζιστικού στρατού το 1941, τα τρένα μετέφεραν ολόκληρα εργοστάσια απο τις Ευρωπαϊκές πολιτείες στα Ουράλια μέσα σε 1-2 μέρες, με αποτέλεσμα να είναι παραγωγικά ξανά εντός μιας εβδομάδας.

The following two tabs change content below.
Κόκκινος Πατέρας

Κόκκινος Πατέρας

Γεννήθηκε το 1867 και απο τότε τυραννάει τον δυτικό πολιτισμό. Το μαύρο ’97 έζησε την προδοσία του παλατιού απο κοντά αλλά δεν παράτησε τη χώρα του και με πολύ κόπο μπήκε απελευθερωτής στη Θεσσαλονίκη το ’12 και στη Σμύρνη το ’19. Ψυχανεμίστηκε τη δεύτερη προδοσία (αυτή του 1922) και έφυγε πριν συμβεί για τη Ρωσία όπου γνώρiσε τον Βλαδίμηρο και τον Ιωσήφ. Ασπάστηκε τις ιδέες τους και απ’ το ’36 και μετά αγωνίστηκε για το δίκιο του πρόσφυγα, του εργάτη και του φτωχού. Συμμετείχε ενεργά στην αντίσταση αλλά απο τις 12/2/1945 εγκατέλειψε κλαίγοντας τον αγώνα και ίδρυσε το στρουμφοχωριό. Το ‘67-‘74 τον αντικατέστησαν με τον Δρακουμέλ και τον φυλάκισαν στη Γυάρο, αλλά τα στρουμφάκια με μαζικό αγώνα κατάφεραν να αποκαταστήσουν τον κόκκινο πατέρα τους. Πλέον ασχολείται με τη διατήρηση της ευημερίας στην αταξική του κοινωνία
Κόκκινος Πατέρας

Latest posts by Κόκκινος Πατέρας (see all)

Related Posts

Share This

Leave a Reply

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *